In Muyinga red je twee levens tegelijk door zorgprofessionals sterker te maken

In Burundi is elke gecompliceerde bevalling een medisch noodgeval waarbij elke minuut telt. In het ziekenhuis van Muyinga worden de zorgteams daar elke dag mee geconfronteerd. Dankzij de ondersteuning van Artsen Zonder Vakantie worden hun competenties verder versterkt op de werkvloer. Geen aanpak die bestaande expertise vervangt, maar één die voortbouwt op wat er al is en zorgverleners duurzaam sterker maakt. Het resultaat? Veiligere zorg en meer moeders en pasgeborenen die een verloskundige noodsituatie overleven.

De stilte vlak voor de noodsituatie

Op de kraamafdeling van het ziekenhuis van Muyinga duurt de rust nooit lang.
Een vroedvrouw controleert de hartslag van een baby. Op de gang wacht een familie, de blik onafgebroken gericht op de deur van de operatiezaal. En dan gaat alles plots razendsnel. Pre-eclampsie. Een zware bloeding. Een keizersnede die geen seconde meer kan wachten.

Op zulke momenten is er geen tweede kans en geen ruimte voor fouten. Elke beslissing, elke handeling en elke minuut kan het verschil maken tussen leven en dood – voor een moeder én haar kind. In Burundi, net als in veel andere landen, behoren complicaties tijdens de zwangerschap en bevalling nog altijd tot de belangrijkste oorzaken van moeder- en pasgeborenensterfte. Nochtans kan een groot deel van deze overlijdens worden voorkomen dankzij snelle, goed gecoördineerde en kwalitatieve zorg. En precies daar begint het verschil

De oplossing past niet in een koffer

Wanneer de vier experten-vrijwilligers van Artsen Zonder Vakantie in Muyinga aankomen, brengen ze geen revolutionaire technologie of kant-en-klare oplossingen mee. Ze werken samen met de lokale zorgteams en stemmen hun aanpak af op de plaatselijke context. Hun meest waardevolle bagage is onzichtbaar: hun ervaring. Gedurende twee weken, van 24 mei tot 6 juni 2026, werken gynaecoloog-verloskundige Dr. Athanase Ndayikenguruki, anesthesietechnoloog Dynos Mugisha, operatieverpleegkundige Monique Van Milaan en vroedvrouw Barbara Standaert zij aan zij met hun Burundese collega’s.Ze observeren. Ze luisteren. Ze begeleiden. Ze stellen vragen. Ze doen voor. Daarna laten ze hun collega’s zelf handelen, totdat de technieken vertrouwd aanvoelen en deel worden van de dagelijkse praktijk. Want de missie is niet om de Burundese teams te vervangen. Ze wil hun kennis en vaardigheden duurzaam versterken, zodat zij ook lang nadat de vrijwilligers vertrokken zijn levens kunnen blijven redden.

Leren in het hart van de praktijk

In Muyinga is het hele ziekenhuis een leeromgeving. In de operatiezaal wordt elke keizersnede een levensechte leersituatie. Op de verloskamer biedt elke echografie de kans om een diagnose verder te verfijnen. En op de kraamafdeling herinnert elke pasgeborene die moeilijk ademt eraan hoe cruciaal een goede neonatale reanimatie is. Eenentwintig zorgprofessionals – 14 vrouwen en 7 mannen – waaronder artsen, vroedvrouwen, verpleegkundigen en anesthesietechnologen, versterken hun vaardigheden rechtstreeks aan het bed van de patiënt. De opleidingen richten zich op handelingen die vaak het verschil maken tussen leven en dood: de behandeling van ernstige bloedingen, pre-eclampsie en eclampsie, veilige anesthesie, infectiepreventie, sterilisatie, postoperatieve opvolging en een goede samenwerking tussen de verschillende disciplines binnen het ziekenhuis.

Wanneer vertrouwen de plaats inneemt van twijfel

De resultaten laten niet lang op zich wachten. De zorgteams voeren meer obstetrische echo’s uit, begeleiden meer dan twintig complexe keizersneden, verbeteren de aanpak van medische noodgevallen en versterken hun vaardigheden in de reanimatie van pasgeborenen. Maar cijfers vertellen slechts een deel van het verhaal. De echte verandering zie je in het vertrouwen van de zorgverleners. De samenwerking verloopt vlotter. Beslissingen worden beter op elkaar afgestemd. Handelingen worden nauwkeuriger uitgevoerd. Iedereen groeit stap voor stap in zijn of haar rol binnen een team waar goede communicatie even belangrijk is als technische expertise. Ook de evaluatie van de zending bevestigt die vooruitgang. Dankzij een aanpak die inzet op mentorschap, leren in de dagelijkse praktijk en begeleiding aan het bed van de patiënt, ontwikkelen de zorgprofessionals hun competenties op een duurzame manier.

Een ziekenhuis versterken, stap voor stap

Het versterken van competenties alleen volstaat niet. Deze missie brengt ook in kaart waar verdere verbeteringen mogelijk zijn: de afdelingen beter uitrusten, het systematisch gebruik van chirurgische veiligheidschecklists invoeren, sterilisatieprocedures verder versterken, de postoperatieve opvolging verbeteren en de communicatie tussen de verschillende zorgteams optimaliseren. Deze aanbevelingen zijn geen teken van tekortkomingen. Ze vormen de routekaart voor een ziekenhuis dat bewust kiest voor continue kwaliteitsverbetering, stap voor stap.

De impact blijft, ook wanneer de vrijwilligers vertrekken

Op de laatste dag van de missie worden de koffers weer ingepakt. Maar het belangrijkste blijft achter. De opgedane kennis leeft voort in de gangen van het ziekenhuis. Protocollen worden een vanzelfsprekend onderdeel van de dagelijkse praktijk. Nieuwe vaardigheden worden toegepast, doorgegeven aan collega’s en verankerd in de dagelijkse zorg.

Elke opgeleide zorgprofessional zal de komende jaren honderden vrouwen begeleiden. Elke nieuwe competentie draagt bij aan veiligere bevallingen. Elke beslissing die met meer vertrouwen wordt genomen, vergroot de kans dat een moeder haar pasgeboren kind enkele uren later gezond in haar armen kan houden. Dat is de kern van de missie van Artsen Zonder Vakantie: investeren in de vrouwen en mannen die de gezondheidszorg elke dag dragen. Zo wordt de impact van een missie niet gemeten in het aantal dagen op het terrein, maar in de duizenden levens die ook in de jaren daarna beter beschermd blijven. In Muyinga zijn de experten-vrijwilligers weer naar huis vertrokken. Hun kennis is gebleven. En daarmee ook de hoop op een toekomst waarin elke geboorte een beetje veiliger wordt.

Met de medewerking van het ziekenhuis van Muyinga als opleidingslocatie

Tekst: ML Ndayishimiye en Alexandra Guillot
Publicatiedatum: 28.07.2026

Help onze Afrikaanse collega’s om noodzakelijke medische zorg toegankelijk te maken.

Doe een gift